Fase 2 van het 17e eeuwse kostuumproject: de diverse accessoires en andere kleinere kostuum-onderdelen!
Ik heb erg hard doorgenaaid en inmiddels zijn ook af:
- Een linnen hemd
- Een linnen hesje (het ding heeft vast een specifieke naam, maar ik weet niet hoe je het noemt)
- Een linnen hoofdkapje
- Een linnen schort
- Een paar losse mouwen van wol, gevoerd met linnen
De losse mouwen zijn handig om even snel aan te kunnen spelden als het fris wordt, zonder dat ik meteen een andere outfit aan hoef te trekken. Ik had gehoopt dat ik ze niet hoefde te maken en ik gewoon mijn middeleeuwse mouwen kon recyclen, wat qua model zijn ze volgens mij niet echt veranderd. Maar toen realiseerde ik me dat ik die mouwen heb gemaakt voor bij een jurk met korte mouwen en ze dus te kort zijn om te gebruiken bij een mouwloze jurk. Ach ja, heel veel werk was het niet om ze te naaien, ze zaten nog sneller in elkaar dan het schort.

Wat wel veel meer werk was dan je wellicht vermoedt, was het hoofdkapje. Hoofddeksels komen zo ontzettend nauw qua pasvorm! Op mijn opleiding leer ik patroontekenen, maar niet voor dingen voor op je hoofd (behalve capuchons), dus het blijft trial-and-error om een passend patroon te krijgen. Poging 4 was pas ongeveer goed.


Nadat de vorm van de stof goed was, moest ik ook bedenken hoe ik het ding op mijn hoofd ga vastzetten, want het kapje is erg klein en bij wat wind kan ik er waarschijnlijk achteraan rennen. Waarschijnlijk speldden ze het kapje vast, maar met mijn korte haar heb ik helaas geen mogelijkheid om een praktische knot ervan te maken waar speldjes of kammetjes goed in blijven haken (het wordt sowieso nog een uitdaging om het haar netjes onder dat kapje weg te werken – bij mijn middeleeuwse outfit wordt alles bedekt, maar nu kom ik niet weg met sjoemelen vrees ik).
Een andere optie is het oorijzer. Wellicht bekend van de Hollandse klederdrachten, maar dan zonder alle opzichtige uitsteeksels eraan. Als je goed kijkt naar tekeningen en schilderijen uit die tijd, zie je ze soms zitten: een stukje metaal dat via het achterhoofd langs de oren loopt en eindigt op de wang. Het ziet er niet supercomfortabel uit, maar wellicht lukt het me met dit ding wel om het kapje op mijn hoofd te laten zitten. Dus fröbelde ik van hoedendraad een exemplaar. Het is vast niet zo stevig als de echte versie, maar ik weet niet welk ijzerdraad ik hier het beste voor kan gebruiken en dit had ik nog in huis. De eerste keer ga ik maar eens gewoon uitproberen in hoeverre dit werkt, mocht het niets zijn dan kan ik makkelijk een nieuw exemplaar buigen.
Dankzij het oorijzer blijft het kapje inderdaad op mijn hoofd zitten, maar superstabiel is het niet. Bij wat wind kan de bovenkant makkelijk naar achteren zakken, dus ik vrees dat het ding verder getweaked moet gaan worden. Mochten mensen dit lezen die ervaring hebben met 17e eeuwse outfits en relatief kort haar: ik hoor graag jullie advies…
Oh, en ik wil ook nog wat stijfsel gaan gebruiken om de stof van het mutsje wat stijver te krijgen; volgens mij geeft dat een mooier en authentieker effect.
Het maken van het hemd was niet lastig, want dat kwam niet zou nauw. De enige uitdaging waren de mouwen. Niet qua naaien, maar om te bepalen hoe breed ze moesten worden. Op afbeeldingen zie je vaak behoorlijk wijde mouwen die de dames soms opgestroopt droegen, dus onderaan moeten ze daar wijd genoeg voor zijn. Maar het moet ook geen gefrot worden als je er losse mouwen of een jackje met mouwen overheen draagt. Ik heb dus maar wat gegokt en ook dit is een kwestie van uitproberen, en wellicht observeren tijdens een 17e-eeuws evenement hoe de andere dames het hebben aangepakt.
Het hesje is bijzonder kort, maar dat hoort zo. De pasvorm aan de voorkant kostte ook nog wat pogingen voordat het goed zat en toen ik het geheel over elkaar aantrok voor de foto, zag ik dat het middenvoor onderaan toch iets te ruim is, dus dat ga ik nog innemen. Ik ben wel heel tevreden over hoe het kraagje heeft uitgepakt! Ik was bang dat de kraag door het gewicht van de ruches zou omkiepen, maar hij blijft mooi recht staan!

Het is nog steeds niet mijn favoriete type kleding (vooral het hoofdkapje vind ik niet super), maar ik vind het wel mooi dat je in deze kleding de Hollandse klederdracht al kunt herkennen. Het is duidelijk uit welke periode die stamt! Om de details van 17e eeuwse kleding beter te begrijpen is het dus wellicht de moeite waard om die klederdracht-outfits eens beter te gaan bestuderen. Van de andere kant… ik had besloten me niet al te veel te gaan verdiepen in deze periode, het doel was om een outfit te produceren die goed genoeg was om in te kunnen optreden.


Het enige kostuumonderdeel dat nu nog rest is een wollen jackje, voor als het wat kouder wordt. Maar dat wordt fase 3. Met wat ik nu heb, heb ik in ieder geval een basis om in te kunnen optreden, dus dat geeft rust!
Bestede tijd: Zoals eerder gezegd, niet bijgehouden
Kosten: Erg lastig om te schatten, want ik heb bijna alleen maar materiaal uit mijn voorraadkast hoeven te gebruiken. De zwarte wol van de mouwen is een restant van mijn winterjas. Voor het kapje, hesje en hemd heb ik bewust verschillende lappen linnen gebruikt, want als alles van exact hetzelfde linnen is gemaakt dan ziet dat zo gemaakt uit. Nu hebben alle items een nét iets andere structuur en kleurtint, waardoor het meer uitziet alsof de outfit in de loop der tijd bij elkaar is verzameld. Slechts één van die drie lappen linnen heb ik nieuw moeten kopen, maar die heb ik ook gebruikt voor het voeren van de andere kledingstukken en bovendien heb ik er veel van over. Ook het grijze linnen van het schort was een restant, en het hoedendraad was over van mijn Victoriaanse bonnet.









Ziet er heel overtuigend uit
Dat ziet er echt bijzonder mooi uit!
Wat je het hesje noemt, van wit linnen en met een gerimpelde of geplooide kraag, heet een neerstik. Maak je hem van (zwarte) wol en zonder kraag, dan voer je hem met linnen, draag je hem over de neerstik. Dat is een kletje. Meer info https://kalden.home.xs4all.nl/vermeer-info/house/hz-neerstik-eng.htm
Meer historische info: http://lecostume.canalblog.com/archives/2008/08/17/10257836.html (in het Frans)